Samen zicht krijgen op de inzet van CGTp

In de Zorgstandaard Psychose wordt cognitieve gedragstherapie bij psychose (CGTp) genoemd als standaardbehandeling. Maar hoe vaak wordt CGTp daadwerkelijk toegepast in de dagelijkse praktijk? En welke factoren helpen of belemmeren zorgprofessionals daarbij?

Peter Hoekenga, klinisch psycholoog bij een FACT-team van Mediant, wilde hier samen met zijn intervisiegroep meer zicht op krijgen. Daarom voerden zij de online CGTp Check uit, deze is ontwikkeld door het Lerend netwerk CGT bij psychose en nu vrij beschikbaar gemaakt door GGZ Dataportaal. De uitkomsten van deze Check geven inzicht in de toepassing van CGTp, de ervaren knelpunten en ondersteuningsbehoeften van professionals.

Behoefte aan inzicht in de toepassing van CGTp

Binnen het FACT-team is Peter betrokken bij de behandeling van mensen met een psychose en betrokken bij de behandelinhoudelijke ontwikkelingen binnen het team. Onder andere een artikel van Tonnie Staring over de mogelijk beperkte inzet van CGTp zette hem aan het denken, Peter: “Het blijkt dat veel psychologen niet zo specifiek met CGTp werken of niet zozeer zelf met psychose aan de gang gaan maar met patronen in de persoonlijkheidsproblematiek of met trauma. Heel gericht op psychose doen we als psychologen misschien te weinig.”

Tijdens zijn opleiding volgde Peter verschillende cursussen over psychose. Toch bleef bij hem het gevoel bestaan dat hij mogelijk iets miste qua kennis over de inzet van CGTp en dat het zinvol zou kunnen zijn om zijn kennis te verdiepen of op te frissen. Daarom nam hij de stap om de CGTp Check aan te vragen en deze uit te zetten binnen zijn intervisiegroep van psychologen die werkzaam zijn bij FACT-teams. De uitnodiging om hier aan mee te doen en de enquête in te vullen, werd positief ontvangen.

In gesprek over de resultaten

De resultaten van de CGTp Check ondersteunden het gesprek over de inzet van CGTp en fungeerden als hulpmiddel om gezamenlijk stil te staan bij kennis, vaardigheden en ontwikkelbehoeften. Peter:

“Het is goed om samen te reflecteren. Het was een mooi hulpmiddel voor onze intervisie. Als het gaat over meer kennis en vaardigheden, kan daar bijvoorbeeld heel concreet een training uit voortkomen.”

De uitkomsten sloten aan bij het beeld dat binnen de intervisiegroep al bestond. Peter: “Het bevestigde wat we zelf al vermoedden. Iedereen zet CGTp wel in, maar we merken ook dat behandelingen niet altijd worden afgerond en dat niet alle cliënten direct CGTp krijgen aangeboden. We gebruiken bijna allemaal CGTp technieken, maar de Check wees uit dat bijna geen enkele behandeling volledig volgens het CGTp-protocol wordt uitgevoerd.”

“Via de CGTp Check zet je het beeld dat je hebt scherper neer en objectiveert het”

Van inzichten naar vervolgstappen

De inzichten vormden aanleiding voor concrete vervolgstappen binnen de intervisiegroep. Peter: “De vervolgstappen gaan vooral over bijscholing. Dat was de meest concrete uitkomst van de CGTp Check.”

Binnen de organisatie wordt inmiddels verkend hoe deze scholing het beste vorm kan krijgen, bijvoorbeeld via een incompany-training voor de intervisiegroep of via train-de-trainer, waarbij Peter zich bijschoolt en daarna alle geïnteresseerde psychologen binnen Mediant zou kunnen gaan trainen. Naast de behoefte aan scholing hielp de CGTp Check ook persoonlijke reflectie van de intervisiegroep. Peter: “Het is denk ik goed geweest voor ons allemaal om bij jezelf na te gaan, in welke mate gebruik ik CGTp?”

Om inzichten daadwerkelijk om te zetten in acties is ondersteuning vanuit de organisatie essentieel. Hoewel er erkenning is voor het belang van CGTp, ervaart Peter ook organisatorische drempels bij het realiseren van scholing. Dit vraagt volgens hem om volharding: zorgen dat inzichten niet blijven liggen, maar leiden tot concrete veranderingen in de praktijk.

De CGTp Check als startpunt voor verbetering

Volgens Peter is het belangrijk dat psychologen behandelontwikkelingen actief blijven volgen:

“De CGTp Check is dan een manier om met elkaar te kijken of een aanvullende training of cursus nodig is en wie deze gaat volgen.”

Ook laagdrempeligheid speelt een rol:

“Het was niet veel werk om die enquête in te vullen, ongeveer 10 minuten, dat is een mooie toevoeging om even kort wat extra informatie in te winnen.”

Als laatste geeft Peter aan dat het goed is om de resultaten van de CGTp Check met elkaar door te nemen en daar het gesprek over voeren: “Je moet met elkaar kijken wat voor conclusies je wilt verbinden aan de resultaten. Moeten hier acties op worden ondernomen of zitten we op de goede weg.”

Benieuwd wat de CGTp Check jouw organisatie kan opleveren?
Vraag de enquête aan via GGZ Dataportaal en ga met je team in gesprek over de toepassing van CGTp. Klik hier voor een voorbeeldrapportage van de CGTp Check

Eindrapport lerend netwerk CGT bij Psychose

Binnen het lerend netwerk CGT bij psychose hebben 17 instellingen een bijdrage geleverd aan het Verbetersignalement Zinnige Zorg psychose. In dit rapport lees je de uitkomsten de belangrijkste lessen van dit lerend netwerk.